Trądzik u dzieci – objawy, przyczyny, leczenie

Tradzik-mlodzienczy

Trądzik jest chorobą pęcherzyka włosowatego, odpowiedzialną za powstawanie zmian niezapalnych (zaskórników lub “zaskórników”) i zmian zapalnych (grudek, krost, guzków i torbieli), mniej lub bardziej poważnych. Pojawia się on głównie w miejscach bogatych w gruczoły łojowe. Takich jak T twarzy, estetyczne miejsce z potencjalnym pogorszeniem jakości życia dotkniętego podmiotu. Objawia się ona naprzemiennie fazami pogarszania się, zwłaszcza po sezonie letnim, z fazami remisji.

Trądzik jest chorobą przewlekłą i nawracającą, bardzo często występującą w okresie dojrzewania (70-87% przypadków), ale nie wyłącznie w tym wieku. Początek jest wcześniejszy u samic (11 lat) niż u samców (12-13 lat). Generalnie choroba ustępuje w wieku około 20 lat. Chociaż w 12% przypadków może utrzymywać się do 25 roku życia, a w 7% do czwartej dekady życia.

Jednak w ostatnich latach nastąpił wzrost liczby przypadków wystąpienia trądziku, do tego stopnia, że lepiej jest mówić o nim jako o “trądziku wulgarnym”, niż o trądziku młodzieńczym, jak w niedawnej przeszłości.

Jakie są przyczyny trądziku?

Tradzik - dziecko - szkoła


Geneza tej choroby jest wieloczynnikowa. Główne przyczyny trądziku występują w szeregu czynników, takich jak: zwiększona produkcja łoju, stan zapalny, kolonizacja bakteryjna pęcherzyków łojowych i ich zmienione rogowacenie (z rogowaceniem pęcherzykowym, czyli tworzeniem się korka, który może zamknąć ujścia gruczołów).

Jakie są różne rodzaje trądziku?


W zależności od częstości występowania tego typu zmian, istnieją 4 rodzaje trądziku:

  • łagodny lub komedoniczny (z przewagą komedonów);
  • grudka – krostka (najczęstsza forma z przewagą grudek i krostek);
  • guzek – torbiel (<10% przypadków, z guzkami i torbielami podskórnymi, które mogą powodować blizny);
  • zatłoczony (najcięższa postać trądziku, ze zmianami guzkowo-cystycznymi, trwającymi do 30 lat, z powstawaniem ciężkich blizn).

Diagnoza – trądzik


Rozpoznanie trądziku należy do obowiązków dermatologa. Składa się ona z drogi, w której charakterystyczne objawy tej choroby są interpretowane w celu dopasowania jej do specyficznego kontekstu, który różni się w zależności od konkretnego kontekstu:

rodzaj trądziku (komedoniczny, grudkowo-krostkowy, guzek pęcherzykowy, guzkowy, konglobat, mieszany).
stopień nasilenia każdego rodzaju trądziku (łagodny, umiarkowany, ciężki, fulminans)
wszelkie związane z tym uwarunkowania systemowe (u kobiet), takie jak zmieniony metabolizm jajników lub hormonów nadnerczy, obecność mikropolitycznych jajników (PCO).

Leczenie trądziku dziecka


Terminowy i prawidłowy dobór terapii, dostosowany do rodzaju pacjenta i trądziku, pozwala wyleczyć chorobę, zapobiegając trwałym bliznom.

W postaci łagodnego trądziku stosuje się terapie miejscowe, tj. kremy, żele i maści na bazie środków przeciwzapalnych, antybiotyki, keratolityki (które rozpuszczają “korki” zamykające wyloty gruczołów), retinoidy, nadtlenek benzoilu, kwas azelainowy. Wszystkie te produkty mogą być używane pojedynczo lub w połączeniu. Wybór terapii miejscowej musi być zatem spersonalizowany, biorąc pod uwagę również tolerancję różnych preparatów i “rodzaj” skóry poszczególnych osób.

W najcięższych formach trądziku, z przewagą zmian zapalnych, takich jak formy grudkowo-kłuowe. Oprócz leczenia miejscowego stosuje się również leki doustne, zwłaszcza antybiotyki, takie jak tetracykliny lub makrolidy. Również w tym przypadku konieczne jest wykluczenie obecności przeciwwskazań (np. ekspozycja na słońce w przypadku tetracyklin) i/lub alergii.

Żeńskie formy trądziku związane z dysfunkcją hormonalną (hiperandrogenizm) lub nie reagujące na leczenie konwencjonalne, z grudkami i guzkami zlokalizowanymi głównie w dolnej części twarzy, szyi i okolicy okołoustnej, mogą być leczone lekiem antyandrogennym (octan cyproteronu) lub doustnymi estroprogestynamicznymi (“pigułka”).

W postaci trądziku guzowato-cystycznego lub zatkanego, nie odpowiadającego na leczenie “konwencjonalne” lub z ryzykiem wystąpienia ciężkich, trwałych blizn, można przepisać terapię ogólnoustrojową izotretynoiną.

Izotretinoina jest lekiem pochodzącym z witaminy A. Ponieważ izotretynoina jest obarczona szeregiem działań niepożądanych i ubocznych. W tym możliwością wywoływania poważnych wad rozwojowych płodu, jest ona absolutnie przeciwwskazana w czasie ciąży (dlatego konieczne jest wykonywanie testów ciążowych i antykoncepcyjnych przez cały czas trwania terapii i do 1 miesiąca po jej zakończeniu). Konieczne jest przeprowadzanie regularnych badań hematochemicznych przed rozpoczęciem terapii i w trakcie jej trwania.

Czas trwania terapii zazwyczaj waha się od 16 do 20 tygodni. Jest przeciwwskazany w okresie letnim, ponieważ jest niezgodny z ekspozycją na słońce (ryzyko ciężkich reakcji fototoksycznych przepisanych).